Kontrakty CFD (ang. contracts for difference, czyli kontrakty na różnicę) to umowy między traderem a brokerem o rozliczenie różnicy między ceną aktywa w chwili otwarcia pozycji a jego ceną w chwili jej zamknięcia. Nie kupujesz samego aktywa (waluty, akcji, złota czy indeksu). Handlujesz wyłącznie na zmianie jego ceny. Jeśli cena pójdzie w wybranym przez Ciebie kierunku, broker wypłaca Ci różnicę; jeśli pójdzie przeciwnie, Ty płacisz różnicę brokerowi. Kontrakty CFD są handlowane z użyciem depozytu zabezpieczającego: wpłata stanowiąca ułamek pełnej wartości pozycji kontroluje całą pozycję – dlatego zarówno zyski, jak i straty są zwielokrotnione.
Jak działa kontrakt CFD – krok po kroku
- Wybierasz instrument i kierunek. Możesz otworzyć pozycję długą (long: oczekujesz wzrostu ceny) albo krótką (short: oczekujesz spadku). Krótka sprzedaż na CFD nie wymaga pożyczania aktywa bazowego – to jeden z powodów, dla których kontrakty CFD służą do handlu zarówno na rynkach spadkowych, jak i rosnących.
- Wybierasz wielkość pozycji. Kontrakty CFD są kwotowane w lotach. Na rynku forex jeden standardowy lot to 100,000 jednostek waluty bazowej; na akcjach i indeksach jeden kontrakt CFD odpowiada zwykle jednej akcji lub jednemu punktowi indeksu. Pełna wartość pozycji to jej wartość nominalna: wielkość pozycji pomnożona przez cenę.
- Wpłacasz depozyt zabezpieczający, a nie pełną wartość. Broker blokuje na Twoim rachunku depozyt zabezpieczający (procent wartości nominalnej). Dla klientów detalicznych w UE ten procent jest ustalony przepisami (zob. sekcję o dźwigni poniżej).
- Pozycja jest na bieżąco wyceniana rynkowo. Dopóki pozycja jest otwarta, jej niezrealizowany zysk lub strata zmienia się z każdym tickiem ceny i jest odzwierciedlany w kapitale (equity) Twojego rachunku.
- Zamykasz pozycję. Różnica między ceną otwarcia a ceną zamknięcia, pomnożona przez wielkość pozycji, jest dopisywana do Twojego rachunku lub z niego pobierana. Za każdy dzień utrzymywania pozycji doliczany lub odejmowany jest koszt finansowania overnight (swap).
Przykład na liczbach
Specyfikacja kontraktów ABF Trade podaje przykład depozytu zabezpieczającego dla najczęściej handlowanej pary walutowej: aby otworzyć 1.00 lota EUR/USD (100,000 EUR) przy dźwigni 30:1, wymagany depozyt zabezpieczający wynosi 100,000 EUR / 30 = 3,333.33 EUR. Na EUR/USD ruch o jeden pips (0.0001) na jednym locie jest wart 10 USD. Jeśli cena przesunie się o 50 pipsów na Twoją korzyść, otwarty zysk wynosi 500 USD; jeśli o 50 pipsów przeciwko Tobie, otwarta strata wynosi 500 USD. W obu przypadkach cena zmieniła się zaledwie o pół centa, ale w stosunku do depozytu około 3,300 EUR ta zmiana to około 14% wpłaconych przez Ciebie środków. Do tego dochodzą spread, prowizja (na typach rachunków, które ją pobierają) i swapy overnight.
Ta sama logika dotyczy CFD na akcje. Załóżmy, że kupujesz 100 kontraktów CFD na akcję wycenianą na 50 EUR: wartość nominalna to 5,000 EUR. Przy limicie dźwigni 5:1, jaki ESMA ustala dla CFD na akcje, depozyt zabezpieczający wynosi 20%, czyli 1,000 EUR. Jeśli akcja zdrożeje o 2% do 51 EUR, pozycja pokazuje +100 EUR; jeśli potanieje o 2% do 49 EUR, pokazuje −100 EUR. Ruch akcji o 2% to ruch o 10% w stosunku do wpłaconego depozytu.
Long i short
Pozycję CFD można otworzyć w obu kierunkach. Kupno (pozycja długa, long) oznacza, że zyskujesz, gdy cena rośnie, i tracisz, gdy spada. Sprzedaż (pozycja krótka, short) to lustrzane odbicie: zyskujesz, gdy cena spada, i tracisz, gdy rośnie. W przypadku CFD na akcje ma to jeszcze jedno znaczenie: posiadacze pozycji długich otrzymują korektę dywidendy, gdy spółka bazowa wypłaca dywidendę, a posiadacze pozycji krótkich są nią obciążani, tak aby pozycja odzwierciedlała ekonomiczny efekt dywidendy po obu stronach.
Dźwignia i depozyt zabezpieczający
Dźwignia to stosunek wartości nominalnej pozycji do depozytu zabezpieczającego, który wpłacasz. Dźwignia 30:1 oznacza depozyt 3.33%; 20:1 – 5%; 10:1 – 10%; 5:1 – 20%.
Dla klientów detalicznych w Unii Europejskiej maksymalną dźwignię na kontraktach CFD ogranicza Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA). Limity zależą od zmienności aktywa bazowego: 30:1 dla głównych par walutowych, 20:1 dla pozostałych par walutowych, złota i głównych indeksów giełdowych, 10:1 dla surowców innych niż złoto i dla pozostałych indeksów, 5:1 dla pojedynczych akcji oraz 2:1 dla kryptowalut. Limity te wprowadzono w całej UE w 2018 roku, a następnie krajowe organy nadzoru przyjęły je na stałe, w tym CySEC na Cyprze, który nadzoruje ABF Trade EU Limited.
ABF Trade stosuje te limity wobec klientów detalicznych: depozyt 3.33% (30:1) na głównych parach walutowych FX, 5% (20:1) na mniejszych parach walutowych FX, złocie i indeksach oraz 10% (10:1) na surowcach. Depozyt zabezpieczający dla konkretnego symbolu znajdziesz w specyfikacji kontraktów.
O tym, co dzieje się, gdy pozycja idzie przeciwko Tobie, decydują dwa poziomy na rachunku. Gdy kapitał (equity) spada do 100% wykorzystanego depozytu zabezpieczającego, rachunek osiąga poziom margin call – ostrzeżenie, że nie można już otwierać nowych pozycji. Jeśli kapitał spadnie do 50% wykorzystanego depozytu, osiągnięty zostaje poziom stop-out i platforma zaczyna automatycznie zamykać pozycje, zaczynając od tej z największą stratą. Ta zasada zamknięcia przy 50% depozytu również jest częścią środków ESMA i obowiązuje na każdym detalicznym rachunku CFD w UE.
Ile kosztuje handel kontraktami CFD
- Spread. Różnica między ceną kupna (ask) a ceną sprzedaży (bid) to główny koszt transakcji CFD. W ABF Trade minimalny spread zależy od typu rachunku: od 1.5 pipsa na rachunku Start, od 1.0 pipsa na Standard i od 0.2 pipsa na Premium.
- Prowizja. Rachunki Start i Standard nie pobierają prowizji. Rachunek Premium do węższego spreadu dolicza prowizję 10 USD za lot round-turn.
- Finansowanie overnight (swap). Za każdą noc utrzymywania pozycji naliczany jest swap, dodatni lub ujemny, w zależności od instrumentu i kierunku. Platforma nie nalicza swapów w noce sobotnie i niedzielne; zamiast tego dzienny swap jest stosowany trzykrotnie w jeden określony dzień tygodnia, wskazany w specyfikacji każdego instrumentu. Stawki swapów są aktualizowane codziennie.
- Korekty dywidend na CFD na akcje, opisane powyżej.
Ponieważ swapy naliczają się codziennie, kontrakt CFD utrzymywany przez tygodnie lub miesiące kosztuje więcej niż ta sama ekspozycja utrzymywana przez godzinę. Kontrakty CFD są z zasady przeznaczone do handlu krótko- i średnioterminowego, a nie do długoterminowego inwestowania.
CFD a posiadanie aktywa
| CFD | Kupno aktywa | |
|---|---|---|
| Własność | Nie – masz kontrakt z brokerem | Tak – akcje są zapisane na Ciebie, waluta leży na Twoim rachunku |
| Prawo głosu (akcje) | Brak | Tak |
| Dywidendy (akcje) | Korekta gotówkowa: dopisywana na pozycjach długich, pobierana na krótkich | Wypłacane akcjonariuszowi |
| Spadające rynki | Można handlować bezpośrednio, otwierając pozycję krótką | Wymaga pożyczenia akcji lub użycia instrumentów pochodnych |
| Potrzebny kapitał | Depozyt zabezpieczający 3.33%–20% wartości pozycji dla klientów detalicznych | Pełna wartość pozycji |
| Koszt utrzymania | Dzienny swap overnight | Dla akcji zwykle brak; u niektórych brokerów opłaty za przechowywanie |
| Potencjalna strata | Może przekroczyć wpłacony depozyt, aż do wysokości salda rachunku; rachunki detaliczne mają ochronę przed ujemnym saldem | Ograniczona do zainwestowanej kwoty |
Strona ABF Trade poświęcona akcjom mówi to wprost: wszystkie akcje oferowane na platformie są kontraktami CFD, więc klienci posiadający pozycje na akcjach nie są właścicielami akcji bazowych i nie mają prawa głosu.
Czym można handlować jako CFD
W ABF Trade kontrakty CFD są dostępne na pięć klas aktywów za pośrednictwem platformy MetaTrader 5: forex (pary walutowe), metale szlachetne (złoto i srebro), indeksy akcyjne, surowce oraz akcje spółek giełdowych. Każdy instrument ma własną wielkość kontraktu, minimalną wielkość zlecenia, wymagany depozyt zabezpieczający, stawki swapów i godziny handlu – wszystko to znajdziesz w specyfikacji kontraktów.
Ryzyko – i mechanizmy ochrony
Kontrakty CFD są złożonymi instrumentami i wiążą się z wysokim ryzykiem szybkiej utraty pieniędzy z powodu dźwigni finansowej. Własna statystyka ABF Trade, publikowana na każdej stronie serwisu, mówi, że 66.7% rachunków inwestorów detalicznych traci pieniądze podczas handlu kontraktami CFD u tego dostawcy. Główne przyczyny pokazują powyższe przykłady: niewielki ruch ceny bazowej to duży ruch w stosunku do depozytu zabezpieczającego, a koszty naliczają się codziennie.
Przepisy UE dają klientom detalicznym kilka mechanizmów ochrony – warto wiedzieć, co obejmują, a czego nie:
- Ochrona przed ujemnym saldem. Strata klienta detalicznego na CFD nie może przekroczyć środków na rachunku. ABF Trade zapewnia ją wszystkim klientom detalicznym; nie przysługuje klientom sklasyfikowanym jako profesjonalni.
- Zamknięcie pozycji przy 50% depozytu, opisane powyżej, ogranicza, jak głęboko może spaść rachunek, zanim pozycje zostaną zamknięte.
- Segregowane środki klientów. Pieniądze klientów są przechowywane na rachunkach bankowych oddzielonych od środków własnych spółki, w europejskich instytucjach kredytowych.
- Fundusz Rekompensat dla Inwestorów. Jako cypryjska firma inwestycyjna ABF Trade EU Limited jest członkiem ICF, który chroni klientów detalicznych w określonych sytuacjach, takich jak niewypłacalność firmy. Nie obejmuje strat z handlu.
- Regulacja. ABF Trade EU Limited posiada zezwolenie i jest nadzorowana przez Cypryjską Komisję Papierów Wartościowych i Giełd (CySEC) na podstawie licencji numer 171/12 i działa w UE na mocy MiFID II.
Żaden z tych mechanizmów nie zmienia arytmetyki dźwigni. Zanim zaczniesz handlować kontraktami CFD, zastanów się, czy rozumiesz, jak działają, i czy możesz pozwolić sobie na podjęcie wysokiego ryzyka utraty pieniędzy.
Czy handel CFD jest dla Ciebie?
Kontrakty CFD są odpowiednie dla traderów, którzy chcą zajmować krótko- lub średnioterminowe pozycje na ruchach cen, w obu kierunkach, na kilku rynkach z jednego rachunku, rozumieją działanie depozytu zabezpieczającego i są przygotowani na możliwość utraty wpłaconych środków. Nie zastępują długoterminowego inwestowania w akcje czy fundusze i nie są odpowiednie dla każdego.
Praktycznym pierwszym krokiem jest rachunek demo: demo ABF Trade korzysta z tego samego strumienia cen, spreadów i warunków handlu co rachunek rzeczywisty, nie wygasa i pozwala ćwiczyć składanie zleceń oraz zarządzanie depozytem bez ryzykowania pieniędzy. Do jego otwarcia wymagana jest rejestracja.
Najczęściej zadawane pytania
Czy handlując CFD, jestem właścicielem aktywa?
Nie. Kontrakt CFD to umowa z brokerem, która odwzorowuje cenę aktywa. Nie masz żadnych praw własności do akcji, waluty czy surowca bazowego, a w przypadku CFD na akcje – także prawa głosu.
Czym różni się CFD od kupna akcji?
Kupując akcje, stajesz się ich właścicielem, możesz głosować i otrzymywać dywidendy, a Twoja strata jest ograniczona do zapłaconej kwoty. Na CFD na akcje handlujesz z depozytem zabezpieczającym, możesz otwierać pozycje krótkie, zamiast dywidendy otrzymujesz lub płacisz korektę dywidendy, za każdy dzień utrzymywania pozycji płacisz swap overnight i możesz stracić więcej niż wpłacony depozyt (dla klientów detalicznych aż do wysokości salda rachunku).
Jak długo mogę utrzymywać pozycję CFD?
Kontrakty CFD na forex, metale, indeksy i akcje w ABF Trade nie mają ustalonej daty wygaśnięcia: pozycja pozostaje otwarta, dopóki jej nie zamkniesz lub dopóki nie zostanie zamknięta na poziomie stop-out. Za każdy dzień utrzymywania naliczany jest swap overnight, więc koszt utrzymania rośnie z czasem.
Czy handel CFD jest regulowany w UE?
Tak. Kontrakty CFD są regulowane przez MiFID II, a środki interwencji produktowej ESMA określają limity dźwigni dla klientów detalicznych, zasadę zamknięcia pozycji przy 50% depozytu, ochronę przed ujemnym saldem i obowiązkowe ostrzeżenie o ryzyku. Egzekwują je krajowe organy nadzoru; ABF Trade EU Limited podlega nadzorowi CySEC, licencja 171/12.
Dlaczego dźwignia jest ograniczona?
Bo dźwignia zwielokrotnia straty w takim samym stopniu jak zyski. ESMA ustaliła limity według klas aktywów po tym, jak stwierdziła, że większość detalicznych rachunków CFD traciła pieniądze; niższa dźwignia na bardziej zmiennych aktywach spowalnia tempo, w jakim rachunek może zostać wyzerowany.
Czy zyski z CFD są opodatkowane?
Sposób opodatkowania zależy od kraju Twojej rezydencji podatkowej i Twojej sytuacji osobistej. Ten artykuł nie stanowi porady podatkowej; ABF Trade nie udziela porad podatkowych, dlatego skonsultuj się z doradcą podatkowym w swoim kraju.
Czy mogę wypróbować handel CFD bez ryzykowania pieniędzy?
Tak. Rachunek demo w ABF Trade ma ten sam strumień cen, spready i warunki handlu co rachunek rzeczywisty i nie wygasa.
Źródła
- ABF Trade – Specyfikacja kontraktów: przykład depozytu zabezpieczającego dla EUR/USD, dźwignia dla klientów detalicznych 1:30 na głównych parach FX i 1:20 na mniejszych parach FX zgodnie z ESMA/MiFID II, zasady naliczania swapów – https://abftrade.com/eu/pl/trading/contract-specifications
- ABF Trade – Rachunki handlowe: poziom margin call 100%, poziom stop-out 50%, ochrona przed ujemnym saldem dla klientów detalicznych, segregowane rachunki bankowe, spready i prowizje według typu rachunku – https://abftrade.com/eu/pl/accounts
- ABF Trade – Klienci profesjonalni: wymagany depozyt zabezpieczający dla klientów detalicznych według klas aktywów – https://abftrade.com/eu/pl/accounts/professional-clients
- ABF Trade – Akcje: CFD na akcje nie dają prawa własności ani prawa głosu; korekty dywidend – https://abftrade.com/eu/pl/trading/shares
- ABF Trade – Bezpieczeństwo środków: rachunki segregowane, Fundusz Rekompensat dla Inwestorów – https://abftrade.com/eu/pl/about/safety-of-funds
- ABF Trade – Rachunek demo – https://abftrade.com/eu/pl/accounts/demo
- ESMA – środki interwencji produktowej dotyczące CFD dla klientów detalicznych (limity dźwigni, zamknięcie pozycji przy określonym poziomie depozytu, ochrona przed ujemnym saldem, ostrzeżenie o ryzyku), 2018 – https://www.esma.europa.eu/press-news/esma-news/esma-agrees-prohibit-binary-options-and-restrict-cfds-protect-retail-investors
- CySEC – rejestr cypryjskich firm inwestycyjnych – https://www.cysec.gov.cy/en-GB/entities/investment-firms/cypriot/
Warto przeczytać w Centrum edukacji: Czym jest Forex, Margin Call, Ochrona przed ujemnym saldem, Wartość nominalna, Krótka sprzedaż, Cena bid i ask, FX Swap.
66.7% rachunków inwestorów detalicznych traci pieniądze podczas handlu kontraktami CFD u tego dostawcy. Oceń, czy akceptujesz ten poziom ryzyka.
